Konveyör Bant Hasar Şalteri

Konveyör bant hasar şalteri, yırtılmış banttan dışarı çıkan parça, ayrılan kaplama, gevşeyen çelik kord veya taşınan yabancı cismin algılama teli ya da mekanik elemanla temas etmesiyle çalışır. Temasın oluşturduğu çekme veya yer değiştirme kuvveti şalter mekanizmasını tetikler; kontak değişimi PLC, alarm devresi veya konveyör durdurma zincirine iletilir. Böylece küçük bir hasarın ilerleyerek uzun bant kesitini yırtması ve plansız duruş süresini büyütmesi önlenebilir.

Bant yırtılma şalteri ve bant hasar dedektörü, temas esaslı koruma cihazlarıdır; kamera gibi tüm bant yüzeyini sürekli görüntülemez ve her hasarı her konumdan algılayamaz. Etkin koruma için algılama elemanı yükleme, boşaltma ve yabancı cisim riskinin yüksek olduğu noktalara doğru geometriyle yerleştirilmelidir. Tetikleme sonrasında yalnızca şalter sıfırlanmamalı; bant yüzeyi, ek bölgesi, şut ve malzeme akışı incelenerek hasarın kaynağı giderilmelidir.

Bant hasar şalteri, montaj düzenine bağlı olarak banttan sarkan yırtık parçası, kopmuş çelik kord, ayrılmış kaplama veya olağandışı çıkıntının algılama elemanına temasını izler. Bütün yırtık türlerini ve bandın her noktasını tek başına algıladığı varsayılmamalıdır. Boyuna yırtılma, kenar hasarı ve yüzey ayrılması farklı algılama geometrileri gerektirebilir.

Risk analizi; keskin yabancı cisim giriş noktaları, şut altları, transfer bölgeleri, bant dönüş tarafı ve geçmiş hasar konumlarını belirlemelidir. Sensör yerleşimi, hasarın büyümeden önce algılanabileceği fakat normal malzeme akışının yanlış tetikleme oluşturmayacağı bir noktaya yapılır.

Algılama teli veya mekanizması bant yüzeyine göre doğru yükseklik ve açıda kurulmalıdır. Bant sehimleri, ek yeri kalınlığı, temizleyici bıçakları, geri dönüş ruloları ve dökülen malzeme hesaba katılır. Sistem iki taraflı koruma gerektiriyorsa algılama hattının bütün bant genişliğini nasıl kapsadığı çizimle gösterilmelidir.

• Transfer noktasından hasar algılayıcıya kadar geçen mesafe ve bant hızı birlikte değerlendirilir.
• Durdurma komutundan sonra bandın ilerleyeceği mesafe, hasarın ulaşabileceği ekipmanlarla karşılaştırılır.
• Algılama elemanı normal bant titreşimine temas etmemeli.
• Temizlik sırasında çarpma veya sökülme riski azaltılmalı.
• Test elemanına güvenli erişim sağlanmalı.

Dedektör tetiklendiğinde bant anında fiziksel olarak durmaz. Sinyal işleme, kontaktör veya sürücü tepkisi, fren davranışı ve dönen kütlenin ataleti toplam duruş mesafesini belirler. Hızlı bantlarda algılama noktası ile kritik tambur arasındaki mesafe yetersizse doğru çalışan bir şalter bile hasarın büyümesini önleyemeyebilir.

Devreye alma sırasında gerçek hasar oluşturulmadan kontrollü tetikleme yapılarak komut ile tam duruş arasındaki süre ölçülmelidir. Ölçüm en ağır beklenen yük ve normal işletme hızı için doğrulanmalı; sonuç yerleşim kararına geri beslenmelidir.

Hasar alarmı, sıradan proses uyarısından farklı öncelikte ele alınabilir. Kontak yapısı ve durdurma mimarisi tesisin risk değerlendirmesine göre tasarlanır. Şalterin konumu, hangi tarafın tetiklendiği ve olay anındaki bant hızı kayıt altına alınırsa bakım ekibi hasar bölgesini daha hızlı bulabilir.

Yeniden başlatma izni, yalnız şalter sıfırlandı diye otomatik verilmemelidir. Bant boyunca görsel inceleme, yabancı cisim kontrolü, algılama elemanının yenilenmesi/gerdirilmesi ve kontrollü boşta çalıştırma için yazılı prosedür bulunmalıdır.

Periyodik testte algılama elemanı güvenli yöntemle tetiklenir ve durdurma zinciri uçtan uca doğrulanır. Tel, bağlantı, yay, kelepçe veya benzeri elemanlarda korozyon, gevşeme, sürtünme ve kalıcı deformasyon aranır. Yalnız elektriksel kontağı elle çevirmek mekanik algılama yolunu test etmez.

Hasar sonrası kullanılan sarf ve bağlantı parçaları standartlaştırılmalı; uygunsuz çapta tel veya rastgele bağlantı kullanımı hassasiyeti değiştirmemelidir. Değişim sonrasında başlangıç geometrisi ve test sonucu kayda alınır.